آزمایشگاه سرّی Google X کجاست و چه میکند؟
کمتر کسی را میتوان پیدا کرد که نام گوگل (Google) را نشنیده باشد؛ این کمپانی عظیم آمریکایی از بزرگ ترین شرکت های اینترنتی است که در میان جهانیان با موتور جستجوی خود نامی آشنا را برای همگان رقم زده است.
شاید در ۴ سپتامبر سال ۱۹۹۸ و با آغازِ کار شرکت گوگل، برای کسی باور پذیر نبود که در کمتر از پانزده سال این شرکت به یک امپراطوری در فضای سایبر تبدیل شده و شعار خود که از آغاز «سازماندهی کردن اطلاعات دنیا و دسترسپذیر کردن آنها برای عموم» بود، را جامع عمل بپوشاند و با در اختیار قراردادن انواع و اقسام خدمات به کاربران، هیمنه ای جهانی برای خود ایجاد کند.
در جهان سایبری شده امروز، دیگر نمی توان به شرکت هایی نظیر گوگل تنها به چشم یک موتور جستجو نگاه کرد، چرا که هر یک از این شرکت ها به تنهایی توانسته اند عامل تحولات زیادی در زندگی افراد باشند.
شرکت گوگل در طول سالهای گذشته با سرعت زیادی در حال پیشرفت و گسترش روز افزون دامنه کاری خود است و با بسط دادن دایرهی فعالیتش، گام های مهمی در جهت اهداف خود برداشته است. اما گویا این کمپانی برای جاه طلبی های خود حد یقفی ندارد و با در دستور کار قرار دادن پروژه های جهانی همچنان با سرعت و قوت به مسیر خود ادامه میدهد.
اما نکته اساسی درباره گوگل این است که ارتباط تنگاتنگ سرویس های امنیتی و اطلاعاتی ایالت متحده آمریکا با این شرکت و استفاده از آن برای کنترل اعمال و رفتار شهروندان و استفاده ابزاری از این کمپانی برای تسلط اطلاعاتی بر جهان، گوگل را تبدیل به یک جاسوسخانه کارآمد کرده است.
استفن آرنولد(Stephen Arnold) که در گذشته در شرکت اطلاعاتی “بوز آلن همیلتون” (Booz Allen Hamilton) فعالیت داشته و همچنین در کارنامه خود سابقه اشتغال به عنوان يكي از مشاوران شركت گوگل را نیز دارد، در یک سخنراني در سال 2006 در حضور مقامات سياسي و اطلاعاتيِ واشنگتن، در گزارشی اعلام کرد که کمپانی گوگل به شکل کامل، در اختیار سرويسهاي اطلاعاتي ايالات متحده قرار دارد و کلیه كليك ها و جريان رفت و شد دادهها و یا هر چيز ديگري كه در آرشيو گوگل است، مورد تفتیش قرار میگیرد.
شرکت گوگل در ژوئن سال 2007 ميلادي، توسط آژانس حريم خصوصي بينالملل، به عنوان بدترين مجرم در نقض حريم خصوصي افراد در ميان شركتهاي اينترنتي معرفي شد.
این شرکت روابط اجتماعی افراد را از طریق شبکه اجتماعی خود، گوگل پلاس(+Google)، عادات تلفنهاي کاربران را از طريق گوگل ویس (Google voice)، سوابق پزشكي و نسخههاي دارويي را از طریق گوگل هلث (Google health)، عكسهاي خانوادگی و شخصی را از طرق گوگل پیکسا ایمیج (Google Picassa image)، تحقیقات، نیازها، علاقمندی ها و … را از طریق موتور جستجو، رصد و ذخیره سازی و در کنار سایر امکاناتش، اطلاعات کاربران جمع آوری، بررسی و چک کرده و در اختیار نهاد های امنیتی قرار میدهد.
اما هم اکنون پس از گذشت چند سال از افشاگری ها و برقرای رابطه عمیق بین این کمپانی با دیگر سرویس های امنیتی و اطلاعاتی، استفاده از ظرفیت گوگل برای پیش برد اهداف ایالت متحده آمریکا بر کسی پوشیده نیست.
اخیراً نیز با افشاگری-های صورت گرفته توسط “ادوارد اسنودن(Edward Snowden)"، دستيار فني اسبق در سرويس اطلاعاتي سيا مشخص شده است كه برنامهاي محرمانه و جامع برای نظارت و مراقبت كامل بر ارتباطات جهان اينترنتي در حال اجرا بوده و از این طریق آژانس امنيت ملي آمريكا(NSA) که وابسته به وزارت دفاع آمریکاست، بيواسطه به شركتهاي مشهور اينترنتي مانند فيسبوك، گوگل، توييتر، ياهو و دیگر شرکت های مطرح دسترسي مستقيم داشته و مكاتبات و مكالمات و کلیه اعمال کاربران در فضای سایبر را مورد کنکاش قرار میدهد.

ادوارد اسنودن
گذشته از شهرت گوگل در زمینه خدمات اینترنتی و کمک ابزاری به ایالت متحده در پیشبرد اهداف امنیتی و اطلاعاتی، ظرفیت گوگل بسیار بیشتر از مسائل مزبور است. داشتن چشم انداز و نگاه به افق دور دست توسط کمپانی گوگل، به تبع ایالت متحده آمریکا موجب شده است پروژه های عظیم توسط این کمپانی به اجرا در آید.
یکی از پروژه هایی که شاید در میان کاربران گوگل کمتر کسی از آن اطلاع داشته باشد، آزمایشگاه سری گوگل است. آزمایشگاهی که پروژه های سری این کمپانی در آن اجرا میشود و اطلاعات دقیق و چندانی از آن در دسترس نیست و اخبار موجود تنها بخشی از اطلاعات فیلتر شده و درز کرده توسط گوگل است که برای ارضای حس کنجکاویِ کنجکاوان، در اختیار افکار عمومی قرار گرفته است.
آزمایشگاه پنهانی گوگل، “گوگل ایکس(Google X)"نام دارد، که ایکس در آن به معنای ناشناخته به کار میرود. دانشمندان فعال در گوگل ایکس میتوانند بر روی اختراعات و ایده های دور از ذهن و خارق العاده به فعالیت بپردازند.
در این باره رادنی بروکز، از پیشگامان روباتیک و از اساتید علوم رایانه و هوش مصنوعی ام.آی.تی(MIT) توصیف جالبی از کمپانی گوگل میکند: «آنها همین الان هم خیلی جلو هستند. گوگل یک شرکت معمولی نیست!»
گوگل ایکس چیست و چه میکند؟
کمپانی گوگل، لابراتواری تحت عنوان گوگل ایکس و دور از دید عموم در سال 2010 میلادی راه اندازی کرد. این آزمایشگاه سرّی در پایگاه “گوگل پلکس(Googleplex)” واقع در مانتین ویوی(Mountain View) کالیفرنیا(California) و دیگری در نقطهای نامعلوم در آمریکا واقع شده است؛ عده ای از کارشناسان نیز آزمایشگاه گوگل ایکس را در حد مراکز امنیتی نظیر سی.آی.ای مرموز میدانند.
در سال 2009 میلادی بود که ثرون در گوگل تحقیقاتش بر روی خودروی بدون سرنشین را آغاز کرد تا بتواند خودرویی با برد 1600 کیلومتر حرکت بدون خطا در جاده های مارپیچ بسازد که سرانجام وی به همراه گروه مهندسی خود بعد از 15 ماه موفق به ساخت این خودرو شد. بعد از این موفقیت بود که پیج به همراه ثرون و دیگر موسسین گوگل تصمیم به راه اندازی آزمایشگاهی کاملاً پیچیده و مجهز تحت عنوان گوگل ایکس گرفتند.
این آزمایشگاه هم اکنون تحت نظارت سِرگِئی میخایلوویچ برین، یکی از موسسین یهودی و روسی شرکت گوگل فعالیت میکند.
هدف اصلی ایجاد این پایگاه، فعالیت بر روی ایده های دست نیافتی است. به واقع گوگل ایکس کارخانه سخت افزاری و نرم افزاری ساخت پروژه های به ظاهر غیر عملی و دور از دسترس است، کارخانه ای که هدف خود را به سمت اختراعات جدید و محیرالعقول تنظیم کرده است.
از آغاز به کار این آزمایشگاه، سرگی برین تمرکز گوگل ایکس را به ابعاد سخت افزاری متمرکز کرد. وی که عضو هیئت مدیره گوگل ایکس است تاریخ راه اندازی این پژوهشگاه سری را ژانویه 2010 میلادی اعلام ولی از بیان میزان بودجه رسمی آن خودداری کرده است.
هر چند طبق آمار اعلام شده توسط شرکت گوگل بودجه تحقیق و توسعه برای کل مجموعه گوگل در سال 2012 میلادی برابر با 6.8 میلیارد دلار بوده که نسبت به دو سال قبل نزدیک به 80 درصد رشد نشان می دهد، و به طور قطع رقم قابل توجهی از آن نصیب آزمایشگاه گوگل ایکس خواهد شد.
گوگل ایکس تا کنون به طور رسمی بر روی بیش از صد موضوع فعالیت داشته که بخش قابل توجهی از آنها رسانه ای نشده است.
استرو تلر، مدیر اجرایی آزمایشگاه سری گوگل می گوید: «هر چیزی که برای بشریت مشکلی بزرگ است در گوگل ایکس میتوان روی آن تحقیق کرد تا ببینیم برای حل کردنش راهی میتوان پیدا کرد یا خیر؟»
گوگل ایکس با راهاندازی این آزمایشگاه سعی برای رسیدن به فناوریهای پیچیده و بعضاً تخیلی دارد که در گذشته تنها در فیلمهای هالیوودی به تصویر کشیده شدهاند، مانند ابزارآلات و فناوریهای مورد استفاده در فیلمهای “من، روبات” (I, Robot)، پیشتازان فضا (Star Trek)، نابودگر (The Terminator) و …
بهواقع گوگل ایکس میل زیادی برای از بین بردن سدهای بهظاهر ناشکستنی داشته و بنا دارد تا آرزوهای خود را که در گذشته به تصویر کشیده، هم اکنون به اجرا در آورد.
گوگل ایکس بهرغم داشتن نگاه بلندمدت، تقاضای سهامداران مبنی بر کسب سود بیشتر را نیز در نظر دارد. گذشته از جنبه¬های علمی و سیاسی این پروژه سود سرشاری از خروجی های این آزمایشگاه نصیب گوگل خواهد شد.
از پروژه های مطرح این آزمایشگاه که تا کنون معرفی شده است میتوان اتوموبیل بدون سرنشین، عینک هوشمند، وسایل خانگی متصل به اینترنت، توربین های بادی و بالن اینترنتی را نام برد.
صفحات: 1· 2